Tres camposantos de Pol

Onte, 22 de decembro de 2025, visitei tres cemiterios das 19 parroquias polegas. 

O primeiro, Luaces, é o máis próximo ao núcleo urbano de Mosteiro. Alí non atopei pegada da nosa lingua nos epitafios. Mágoa!

A segunda viaxe levoume ao camposanto de Lea, afastado das casas e da igrexa. Trátase dun recinto modesto e moderno, con panteóns de tres alturas á man esquerda e unha tumba solitaria e ostentosa á dereita. Dezanove familias son as propietarias das camiñas para o alén. O resultado estatístico é o seguinte: 

• 11 epitafios en galego; a maioría coa fórmula A SEÑORA / O SEÑOR e un FALECEU...
• 8 epitafios en castelán
• 7 epitafios sen definición idiomática: D.E.P.

Deduzo que os letreiriños galegos obedecen a unha renovación das inscricións, dado que todos foron realizados pola empresa SERFUJA e recollen datos de persoas finadas desde 1909.

Dende alí trasladeime a Suegos. Non contabilicei os panteóns pero si constatei a presenza da lingua de noso en varias inscricións, unha delas bastante extensa e orixinal, dedicada a dúas persoas. Di así:

"Soubéstedes ser beleza sen presunción, forza sen abuso, valor sen temeridade, e así, no corazón dos que vos queremos, permaneceredes por sempre".

Deste lugar sorprendeume a arquitectura de varios panteóns en mármore pechados por portas que abranguen toda a altura da construción ou a metade dela, segundo o caso. Parecéronme neveiras, coas súas bisagras e tiradores e tan branquiñas coma a neve do día.

Como curiosidade ortográfica, nun epitafio en castelán aparece a palabra "bicnieto".

A curva da tebra

Vocabulario espiñento

CD de persoa en galego

Trivial das propiedades textuais 1

Trivial das propiedades textuais 2

Trivial da diversidade lingüística

 

Camposanto de Mondriz

Colaborando co proxecto Palabra e Memoria impulsado por Modelo Burela, visitamos camposantos alá onde imos para demostrar que, pouco e pouco, a diglosia negadora da propia identidade vai sendo derrubada por familias orgullosas do seu.

O novo cemiterio de Mondriz non se atopa ao carón da igrexa de Santiago coma o vello, xa baleiro, senón algo afastado. Trátase dunha construción sinxela á que se chega atravesando un prado sen asfaltar e que agocha máis dun tesouro: alén dunha porcentaxe elevada de epitafios na lingua de noso; as familias exhiben, orgullosas, os seus oicónimos: os nomes das casas que os identifican.

Quen(n) son?

 

Xoga cos peixes e compañía

Trivial do corpo humano

Trivial dos grupos -cc- e -ct-

Trivial da homonimia e a polisemia

"Escape room" da cultura galega

Descubre os libros!

Xoga co acento diacrítico

 

Que lugar se agocha?

Percorre as cuadrículas para descubrir que lugar se agocha pero... ollo!: o tempo corre.

Palabra e Memoria 2

Colaborando co proxecto Palabra e Memoria impulsado por Modelo Burela, visitamos camposantos alá onde imos para demostrar que, pouco e pouco, a diglosia negadora da propia identidade vai sendo derrubada por familias orgullosas do seu.

Recollidas no concello de Piñor, dúas parroquias: San Mamede da Canda e San Xoán de Coiras.

Palabra e Memoria 1

Colaborando co proxecto Palabra e Memoria impulsado por Modelo Burela, visitamos camposantos alá onde imos para demostrar que, pouco e pouco, a diglosia negadora da propia identidade vai sendo derrubada por familias orgullosas do seu.